FSE - Afrika Ċentrali

Il-FSE bejn l-UE u l-Afrika Ċentrali jagħmilha aktar faċli għan-nies u għan-negozji mill-UE u mill-Kamerun biex jinvestu u jinnegozjaw ma’ xulxin, u biex jixprunaw l-iżvilupp madwar l-Afrika Ċentrali. Tgħallem kif l-FSE tal-UE mal-Kamerun jista’ jkun ta’ benefiċċju għall-kummerċ tiegħek.

Daqqa t'għajn lejn

In-negozjati għal FSE komprensiv mar-reġjun kollu tal-Afrika Ċentrali tnedew fl-2003. Sal-lum, daħal fis-seħħ FSE bejn l-UE u l-Kamerun, li jikkostitwixxi pass lejn il-kisba ta’ ftehim reġjonali sħiħ.

  • Il-ftehim jipprovdi lill-Kamerun b’aċċess mingħajr dazju u mingħajr kwoti għas-suq tal-UE għall-prodotti kollha. Dawn jinkludu l-banana, l-aluminju, il-prodotti pproċessati tal-kawkaw, il-plywood, u prodotti agrikoli friski u pproċessati oħra.
  • Min-naħa tagħha, l-UE tibbenefika minn liberalizzazzjoni gradwali tal-aċċess għall-prodotti tagħha għas-suq tal-Kamerun, li bdiet fl-4 ta’ Awwissu 2016.

 

Pajjiżi ta’ benefiċċju

  • Il-Kamerun huwa l-uniku pajjiż tal-Afrika Ċentrali li bħalissa qed jimplimenta l-FSE.
  • Pajjiżi oħra tas-CEMAC (iċ-Ċad, ir-Repubblika Ċentru-Afrikana, ir-Repubblika Demokratika tal-Kongo, São Tomé u Príncipe) huma pajjiżi l-anqas żviluppati u jibbenefikaw minn aċċess tal-UE mingħajr dazju u mingħajr kwoti taħt l-iskema Kollox Ħlief Armi (EBA).
  • Il-kummerċ tal-Kongo (Brazzaville) taħt l-iskema SĠP tal-UE.
  • il-Gabon u l-Guinea Ekwatorjali, bħala pajjiżi b’introjtu medju superjuri, ma għadhomx eliġibbli għall-preferenzi tal-SĠP jew tal-EBA (il-Gabon mill-2014; Il-Guinea Ekwatorjali mill-2021).
  • L-UE u l-organizzazzjonijiet reġjonali tal-Afrika Ċentrali (CEMAC u ECCAS) ikomplu jistudjaw il-possibbiltà ta’ FSE komprensiv bl-użu tal-ftehim interim mal-Kamerun.

Stampa kummerċjali

  • Il-kummerċ totali fil-merkanzija bejn l-UE u l-pajjiżi tal-Afrika Ċentrali ammonta għal €17.9 biljun fl-2024.
  • L-UE hija t-tieni l-akbar sieħeb kummerċjali tal-pajjiżi tal-Afrika Ċentrali.
  • L-esportazzjonijiet ewlenin mill-Afrika Ċentrali lejn l-UE huma ż-żejt mhux maħdum (madwar 41 % tal-esportazzjonijiet totali), kif ukoll ir-ram, il-kawkaw, il-prodotti tal-injam u d-djamanti.
  • L-esportazzjonijiet ewlenin mill-UE lejn l-Afrika Ċentrali jinkludu makkinarju u apparat mekkaniku, oġġetti tal-ikel, sustanzi kimiċi u prodotti veġetali.
  • Il-Kamerun jammonta għal madwar 26 % tal-kummerċ totali bejn l-UE u l-Afrika Ċentrali. Mill-applikazzjoni proviżorja tal-FSE mal-Kamerun fl-2014, il-kummerċ bejn l-UE u l-Kamerun żdied b’mod sinifikanti.

Dispożizzjonijiet asimmetriċi favur l-Afrika Ċentrali

Filwaqt li jqis bis-sħiħ id-differenzi fil-livelli ta’ żvilupp bejn il-partijiet, l-FSE jipprevedi dispożizzjonijiet ta’ asimmetriji favur il-Kamerun, bħall-esklużjoni ta’ prodotti sensittivi mil-liberalizzazzjoni, perjodi twal ta’ liberalizzazzjoni, regoli flessibbli tal-oriġini, u salvagwardji u miżuri speċjali għal ċerti swieq u industriji agrikoli sensittivi.

Filwaqt li s-swieq tal-UE huma immedjatament u kompletament miftuħa għall-prodotti tal-Kamerun, il-Kamerun għandu 15-il sena biex jiftaħ is-swieq tiegħu għall-importazzjonijiet tal-UE. Madwar 20 % tal-prodotti l-aktar sensittivi jibqgħu protetti b’mod permanenti mil-liberalizzazzjoni.

Tariffi

  • L-UE tagħti dazji żero u kwoti żero lill-importazzjonijiet li ġejjin mill-Kamerun. L-aċċess għas-suq tal-UE huwa permanenti, sħiħ u bla ħlas għall-prodotti kollha.
  • Il-Kamerun jelimina gradwalment id-dazji fuq 80 % tal-merkanzija, fuq 15-il sena. Il-prodotti sensittivi, inklużi l-biċċa l-kbira tat-tipi ta’ laħam, inbejjed u spirti, xgħir, prodotti tal-ħalib, dqiq, ċerti ħxejjex, injam u prodotti tal-injam, ħwejjeġ u tessuti użati, pitturi, u tajers użati huma kompletament esklużi mil-liberalizzazzjoni.
  • Uża l-opzjoni ta’ tiftix tal-Assistent tal-Kummerċ Tiegħi biex issib l-informazzjoni eżatta dwar id-dazji u t-tariffi għall-prodott speċifiku tiegħek, filwaqt li tqis il-pajjiż tal-oriġini u tad-destinazzjoni tiegħu. Jekk ikollok xi dubju, ikkuntattja lill-awtoritajiet doganali tiegħek.

Regoli tal-oriġini

Sabiex tikkwalifika għal trattament preferenzjali, il-prodott tiegħek jeħtieġ li jissodisfa r-regoli tal-oriġini skont il-ftehim. Jekk jogħġbok iċċekkja l-“Għodda ta’ Awtovalutazzjoni tar-Regoli tal-Oriġini (ROSA)” interattiva fl-Assistent tal-Kummerċ Tiegħi biex tivvaluta jekk il-prodott tiegħek jissodisfax ir-regoli tal-oriġini u skopri kif tħejji d-dokumenti korretti.

Informazzjoni ġenerali dwar ir-regoli tal-oriġini hija disponibbli hawn taħt.

Regoli tal-oriġini ġodda u mtejba bħalissa qed jiġu nnegozjati u se jiġu annessi mal-FSE mill-aktar fis possibbli.

Sadanittant, il-Kamerun jibbenefika mir-regoli ta’ oriġini mtejba tal-FSE ġenerali, inklużi fir-Regolament tal-Kunsill 2016/1076 (ex 1528/2007) dwar l-aċċess għas-suq tal-UE

Tolleranza

It-tolleranzi inklużi fl-EPA huma aktar laxki minn dawk tas-soltu. Dawn jammontaw għal 15 % fil-prezz mill-fabbrika tal-prodott finali, minflok 10 % previst fil-biċċa l-kbira tal-ftehimiet tal-UE. Għat-tessuti u l-ħwejjeġ, japplikaw tolleranzi speċifiċi.

Akkumulazzjoni

Il-FSE bejn l-UE u l-Afrika Ċentrali jinkludi t-tipi ta’ akkumulazzjoni li ġejjin:

  • Akkumulazzjoni bilaterali mal-UE.
  • Akkumulazzjoni djagonali u Akkumulazzjoni sħiħa mal-PTEE u l-pajjiżi AKP, taħt ċerti kundizzjonijiet.
  • Akkumulazzjoni ma' pajjiżi ġirien li qed jiżviluppaw, taħt ċerti kundizzjonijiet.

Trasport dirett

Evidenza ta' trasport dirett għandha tinġieb lill-awtoritajiet doganali tal-pajjiż importatur.

L-iżvantaġġ tad-dazju

Ir-rifużjonijiet jistgħu jintalbu għal dazji mħallsa fuq materjali li qabel kienu importati għal ipproċessar ulterjuri u mbagħad esportati lejn pajjiż li ffirma FSE mal-UE.

Kundizzjonijiet tal-bastimenti

Ħut maqbud f’ibħra internazzjonali u fiż-Żoni Ekonomiċi Esklussivi tal-Kamerun jista’ jitqies li joriġina fil-Kamerun biss meta jinqabad minn bastimenti li jissodisfaw ċerti kriterji. Dawn il-kriterji jirreferu għall-post tar-reġistrazzjoni ta' bastiment, għall-bandiera li taħtha "jbaħħru," u għas-sjieda tagħhom.

Ma hemm l-ebda rekwiżit speċifiku dwar in-nazzjonalità tal-ekwipaġġ, tal-kaptani jew tal-uffiċjali. Dawn ir-rekwiżiti, li kienu fil-Ftehim ta’ Cotonou oriġinali, issa tneħħew biex jiġi ffaċilitat l-għoti tal-oriġini lill-ħut maqbud mill-pajjiżi tal-FSE.

Regoli tal-oriġini speċifiċi għall-prodott

  • Iċċekkja r-regoli tal-oriġini speċifiċi għall-prodott tiegħek permezz tal-Assistent tal-Kummerċ Tiegħi

Rekwiżiti tal-prodott

Regoli u rekwiżiti tekniċi

  • Tgħallem dwar ir-rekwiżiti tekniċi, ir-regoli u l-proċeduri li l-oġġetti jridu jissodisfaw sabiex jiġu importati fl-Unjoni Ewropea.
  • Fittex ir-regoli u r-regolamenti speċifiċi applikabbli għall-prodott tiegħek u l-pajjiż ta’ oriġini tiegħu fil-bażi tad-data My Trade Assistant.

Rekwiżiti tas-saħħa u s-sikurezza SPS

Dokumenti u proċeduri ta’ approvazzjoni doganali

 Prova tal-oriġini

  • Biex issir esportatur approvat, trid tkun tista’ tagħti prova lill-awtoritajiet doganali tiegħek tal-istatus oriġinarju tal-prodotti tiegħek, kif ukoll ta’ kwalunkwe rekwiżit ieħor li jistgħu jimponu.

L-awtoritajiet doganali jistgħu jirtiraw l-istatus ta’ esportatur approvat tiegħek f’każ ta’ użu ħażin. Biex issir taf aktar dwar il-proċeduri, ikkuntattja lill-awtoritajiet doganali tiegħek.

  • Biex jikkwalifikaw għal rati ta’ dazju preferenzjali, il-prodotti li joriġinaw mill-Kamerun iridu jkunu akkumpanjati minn prova tal-oriġini. Il-prova tal-oriġini tibqa’ valida għal 10 xhur. Dan jista’ jkun jew:
    • 1 - maħruġ mill-awtoritajiet doganali tal-pajjiż esportatur. L-esportatur (jew ir-rappreżentant awtorizzat) li japplika għal ċertifikat irid ikun lest li jissottometti dokumenti li jagħtu prova tal-istatus oriġinarju tal-prodotti kkonċernati fuq talba u jissodisfa r-rekwiżiti l-oħra tal-Protokoll dwar ir-regoli tal-oriġini.
    • dikjarazzjoni ta’ fattura – maħruġa minn kwalunkwe esportatur, għal kunsinni b’valur ta’ 6,000 EUR jew inqas, jew minn esportaturi approvati, għal kunsinni ta’ kwalunkwe valur. Meta timla dikjarazzjoni tal-fattura, għandek tkun lest li tippreżenta dokumenti li jagħtu prova tal-istatus oriġinarju tal-prodotti tiegħek.

Dokumenti oħra

  • Skopri dwar dokumenti u proċeduri oħra ta’ approvazzjoni doganali[link] meħtieġa għall-importazzjoni fl-Unjoni Ewropea.

Proprjetà Intellettwali u Indikazzjonijiet Ġeografiċi

Kummerċ fis-Servizzi

Akkwist Pubbliku

Investiment

Medjazzjoni u arbitraġġ

Ir-regoli ta’ proċedura għall-medjazzjoni u l-arbitraġġ kif ukoll il-kodiċi ta’ kondotta għall-arbitri ġew adottati reċentement, bid-Deċiżjoni tal-Kunsill 2019/1954.

Kompetizzjoni

  • Mill-2014, l-UE waqqfet is-sussidji tal-esportazzjoni fuq il-prodotti kollha esportati lejn il-pajjiżi kollha tal-FSE.
  • L-UE mminimizzat il-miżuri bil-produzzjoni u bid-distorsjoni tal-kummerċ
  • Jekk l-industrija lokali tiġi mhedda minħabba żidiet fl-importazzjonijiet mill-Ewropa, l-FSE jippermetti lill-Kamerun jiskatta miżuri sabiex jipproteġi setturi sensittivi.

Kooperazzjoni għall-iżvilupp

Sabiex ikun jista’ jieħu vantaġġ sħiħ mill-preferenzi kummerċjali tal-FSE, il-ftehim għandu wkoll komponent ta’ kooperazzjoni.

Żvilupp sostenibbli

Il-FSE huma bbażati b'mod espliċitu fuq l-elementi "essenzjali u fundamentali" stabbiliti fil-Ftehim ta' Samoa, jiġifieri d-drittijiet tal-bniedem, il-prinċipji demokratiċi, l-istat tad-dritt, u l-governanza tajba.

Il-“klawżola ta’ nuqqas ta’ eżekuzzjoni” tfisser li “miżuri xierqa” (kif stabbilit skont il-Ftehim ta’ Samoa) jistgħu jittieħdu jekk xi parti tonqos milli tissodisfa l-obbligi tagħha fir-rigward tal-elementi essenzjali. Dan jista’ jinkludi s-sospensjoni tal-benefiċċji kummerċjali.

  • Il-Kumitat konġunt tal-FSE għandu l-kompitu li jimmonitorja u jivvaluta l-impatt tal-implimentazzjoni fuq l-iżvilupp sostenibbli tal-Partijiet.

Links u dokumenti utli

Links ta’ malajr

  1. Aħbarijiet
  2. Links utli

Mistoqsijiet Frekwenti

  1. Meta t-tariffa tirreferi għall-piż, piż gross jew piż nett?
  2. Kif nista’ nsib id-dazju tal-importazzjoni li japplika għall-prodott tiegħi?
  3. Jekk irrid inbigħ il-prodott tiegħi f’diversi pajjiżi tal-UE, hemm dazji fuq l-importazzjoni biex inħallas kull darba li l-prodott tiegħi jidħol f’pajjiż differenti?
  4. Nista’ nikseb lista ta’ prodotti b’dazju tal-importazzjoni ta’ 0%?
  5. Id-dazji tas-sisa huma applikati fil-livell tal-UE jew f’dak nazzjonali?
  6. Kif tiġi imposta l-VAT fl-UE?
  7. Kif nista’ nikseb l-approvazzjoni biex nesporta l-ħut lejn l-UE?
  8. L-ikel esportat lejn l-UE għandu jiġi minn stabbiliment awtorizzat mill-UE?
  9. Għandi nħallas biex nuża l-Assistent tiegħi għall-Kummerċ għas-Servizzi u l-Investiment?
  10. B’liema lingwi fl-Assistent tal-Kummerċ Tiegħi għas-Servizzi u l-Investiment disponibbli?