West-Afrika: Economische partnerschapsovereenkomsten tussen de EU en Ivoorkust en Ghana (EPO’s)
2026 is een mijlpaal in de handelsbetrekkingen van de EU met Ivoorkust en Ghana, met de tiende verjaardag van de ondertekening en inwerkingtreding van onze respectieve tussentijdse economische partnerschapsovereenkomsten (EPO’s).
De economische partnerschapsovereenkomst tussen de EU en Ivoorkust (EPO) is op 28 juli 2016 ondertekend en op 15 december 2016 voorlopig van toepassing geworden, terwijl de EPO tussen de EU en Ghana op 28 juli 2016 is ondertekend en op 15 december 2016 voorlopig van toepassing is geworden.
In één oogopslag
De economische partnerschapsovereenkomsten (EPO's) met West-Afrika, Ivoorkust en Ghana hebben betrekking op goederen en ontwikkelingssamenwerking
De onderhandelingen over een bilaterale overeenkomst ter facilitering van duurzame investeringen (SIFA) tussen de EU en Ivoorkust zijn op 17 juli 2026 van start gegaan. De belangrijkste doelstelling van de toekomstige bilaterale SIFA is het verhogen van duurzame investeringen door EU-bedrijven in Ivoorkust, terwijl Ivoiriaanse bedrijven zullen profiteren van faciliterende maatregelen en van betere banden tussen buitenlandse investeerders en binnenlandse leveranciers.
Handelscijfers
- De EU is de grootste handelspartner van West-Afrika en West-Afrika is de grootste handelspartner van de EU in Afrika bezuiden de Sahara. De totale handel tussen de twee regio’s bedroeg in 2024 64 miljard EUR.
- De uitvoer van West-Afrika naar de EU bestaat voornamelijk uit brandstoffen en voedingsproducten, met name cacao en cacaoproducten. Ivoorkust, Nigeria, Ghana en Kameroen zijn goed voor meer dan 70 % van de EU-invoer van cacao en cacaoproducten.
- De handel in diensten tussen de EU en West-Afrika neemt toe, met name op het gebied van vervoer en logistiek, reizen en zakelijke diensten.
- West-Afrika is de op één na belangrijkste investeringsbestemming voor de EU in Afrika, met een totale investeringsvoorraad van de EU ter waarde van 52 miljard EUR in 2024.
- 29 % van de totale handel van de EU met West-Afrika vindt plaats met Ivoorkust en Ghana, die beide tussentijdse EPO’s met de EU uitvoeren. De handel tussen de EU en deze twee landen is sinds 2016 met 73 % toegenomen, tot 19 miljard EUR in 2024.
Tarieven
- Met uitzondering van wapens en munitie verleent de EU in het kader van de tussentijdse EPO 100 % rechten- en contingentvrije toegang tot alle invoer uit Ivoorkust en Ghana. De toegang tot de EU-markt is permanent, volledig en gratis voor alle producten.
Gebruik de zoekoptie van Mijn handelsassistent om de exacte informatie over rechten en tarieven voor uw specifieke product te vinden, rekening houdend met het land van oorsprong en bestemming. Neem bij twijfel contact op met uw douaneautoriteiten.
Oorsprongsregels
Om in aanmerking te komen voor een preferentiële behandeling, moet uw product voldoen aan de oorsprongsregels in het kader van de overeenkomst. Raadpleeg het interactieve instrument voor zelfbeoordeling van oorsprongsregels (ROSA) in Mijn handelsassistent om na te gaan of uw product aan de oorsprongsregels voldoet en hoe u de juiste documenten kunt opstellen.
Algemene informatie over de oorsprongsregels vindt u hieronder.
Dankzij flexibele oorsprongsregels kunnen Ivoorkust en Ghana producten uitvoeren met inputs uit andere landen, met name in belangrijke sectoren - landbouw, visserij en textiel en kleding. Zo kan een textielproduct rechtenvrij de EU binnenkomen als ten minste één productiefase – zoals weven of breien – in een EPO-land heeft plaatsgevonden.
Tolerantie
De toleranties in de EPO met Ivoorkust en Ghana zijn milder dan de gebruikelijke. Deze bedragen 15 % van de prijs af fabriek van het eindproduct, in plaats van 10 % zoals voorzien in de meeste overeenkomsten van de EU. Voor textiel en kleding gelden specifieke toleranties.
Cumulatie
De EPO-bepalingen omvatten de volgende soorten cumulatie:
- Bilaterale cumulatie met de EU
- Diagonale en volledige cumulatie met LGO en ACS-landen, onder bepaalde voorwaarden.
- Cumulatie met naburige ontwikkelingslanden, onder bepaalde voorwaarden.
Rechtstreeks vervoer
Het bewijs van rechtstreeks vervoer moet worden voorgelegd aan de douaneautoriteiten van het land van invoer.
Terugbetaling van rechten
Restitutie kan worden gevraagd voor rechten die zijn betaald op materialen die eerder voor verdere verwerking zijn ingevoerd en vervolgens zijn uitgevoerd naar een land dat een EPO met de EU heeft ondertekend.
Productspecifieke oorsprongsregels
Gebruik de zoekoptie van Mijn handelsassistent om de regels te vinden die van toepassing zijn op uw specifieke product.
Afwijkingen
Op verzoek van een EPO-land kan onder specifieke voorwaarden een afwijking worden toegestaan om de oorsprongsregels voor bepaalde producten van oorsprong uit specifieke landen te versoepelen.
Productvereisten
Technische voorschriften en voorschriften
- Kom meer te weten over de technische vereisten, regels en procedures waaraan goederen moeten voldoen om in de Europese Unie te worden ingevoerd.
- Zoek naar de specifieke regels en voorschriften die van toepassing zijn op uw product en het land van oorsprong in de My Trade Assistant-database.
Gezondheids- en veiligheidseisen SPS
- Lees meer over de algemene gezondheids-, veiligheids-, sanitaire en fytosanitaire (SPS) normen waaraan goederen moeten voldoen om in de Europese Unie te worden ingevoerd.
- Zoek in de My Trade Assistant-databank naar de specifieke gezondheids-, veiligheids- en SPS-regels die van toepassing zijn op uw product en het land van oorsprong ervan.
Documenten en procedures voor douaneafhandeling
Bewijzen van oorsprong
- Om toegelaten exporteur te worden, moet u aan uw douaneautoriteiten de oorsprong van uw producten kunnen aantonen, evenals alle andere vereisten die zij kunnen opleggen.
De douaneautoriteiten kunnen uw status van toegelaten exporteur intrekken in geval van misbruik. Neem voor meer informatie over de procedures contact op met uw douaneautoriteiten.
- Om voor preferentiële rechten in aanmerking te komen, moeten producten van oorsprong uit West-Afrikaanse EPO-landen vergezeld gaan van een bewijs van oorsprong. Het bewijs van oorsprong blijft 10 maanden geldig. Dit kan zijn:
- een certificaat inzake goederenverkeer EUR.1, afgegeven door de douaneautoriteiten van het land van uitvoer. De exporteur (of gemachtigde vertegenwoordiger) die een certificaat aanvraagt, moet bereid zijn desgevraagd documenten over te leggen waaruit de oorsprong van de betrokken producten blijkt en die aan de andere voorwaarden van het Protocol betreffende de oorsprongsregels voldoen.
- een factuurverklaring – afgegeven door een exporteur, voor zendingen met een waarde van 6 000 EUR of minder, of door toegelaten exporteurs, voor zendingen van welke waarde dan ook. Wanneer u een factuurverklaring invult, moet u bereid zijn documenten over te leggen waaruit de oorsprong van uw producten blijkt en die voldoen aan de andere eisen van het Protocol betreffende de oorsprongsregels.
Andere documenten
- Meer informatie over andere inklaringsdocumenten en -procedures[link] die nodig zijn om in de Europese Unie te importeren.
Intellectuele eigendom en geografische aanduidingen
- Specifieke informatie vinden over de EU-wetgeving inzake intellectuele eigendom en geografische aanduidingen, alsook het EU-beleid inzake intellectuele-eigendomsrechten ten aanzien van de minst ontwikkelde landen en ontwikkelingslanden
- Algemene informatie over intellectuele eigendom en geografische aanduidingen
Handel in diensten
- Specifieke informatie over de EU-markt voor diensten vinden
- Algemene informatie over de regels, voorschriften en faciliteiten voor de handel in diensten
Overheidsopdrachten
- Specifieke informatie over de EU-markt voor overheidsopdrachten vinden
- Algemene informatie over wetgeving inzake overheidsopdrachten, regels en toegang tot verschillende markten
Investeringen
- Specifieke informatie over investeringen vanuit het buitenland in de EU
- Vind algemene informatie om uw investering in het buitenland mogelijk te maken
Andere gebieden
Mededinging
- Sinds 2014 is de EU gestopt met exportsubsidies voor alle producten die naar EPO-landen worden uitgevoerd.
- De EU heeft maatregelen met productie- en handelsverstorende gevolgen tot een minimum beperkt
- Als de lokale industrie wordt bedreigd door invoerpieken uit Europa, maken de EPO's het mogelijk maatregelen te nemen om industriële sectoren en opkomende industrie te beschermen.
Duurzame ontwikkeling
De EPO's met Ivoorkust en Ghana zijn uitdrukkelijk gebaseerd op de "essentiële en fundamentele" elementen van de Overeenkomst van Samoa, namelijk mensenrechten, democratische beginselen, de rechtsstaat en goed bestuur. De overeenkomst bevat dus een van de krachtigste bewoordingen over rechten en duurzame ontwikkeling die in EU-overeenkomsten beschikbaar zijn.
- De "niet-uitvoeringsclausule" houdt in dat "passende maatregelen" (zoals bepaald in de Overeenkomst van Cotonou) kunnen worden genomen indien een partij haar verplichtingen met betrekking tot de essentiële elementen niet nakomt. Dit kan de opschorting van handelsvoordelen omvatten.
- De gezamenlijke EPO-instellingen hebben tot taak het effect van de uitvoering van de EPO's op de duurzame ontwikkeling van de partijen te monitoren en te beoordelen.
Capaciteitsopbouw en technische bijstand
De EU verleent technische bijstand op het gebied van hulp voor handel. Dit helpt landen om hun douaneprocedures aan te passen en het papierwerk te verminderen. Voor u betekent dit minder gedoe bij het omgaan met de douane.
Nuttige links en documenten
- Meer informatie over de handelsbetrekkingen van de EU met West-Afrika
- Zie de volledige tekst van de EPO tussen de EU en West-Afrika
- Tekst van de opstap naar de EPO met Ivoorkust
- Tekst van de opstap EPA met Ghana
- Technische factsheet over liberalisering in West-Afrika – EPO van de EU
- Alles wat u moet weten over uw specifieke uitvoer/invoer van/naar de EU - Mijn handelsassistent